3.  ความเป็นพิษและอันตรายต่อมนุษย์

 ตารางที่  2.1            แสดงระดับอันตรายของแอมโมเนีย  

         การได้รับแอมโมเนีย  ทางปาก (รับประทาน)  เนื้อเยื่อทางเดินอาหารถูกกัดกร่อนมีอาการคลื่นไส้  ปวดท้อง  อาเจียน หมดสติ   

       
          อันตรายอื่น ๆ ยังไม่ปรากฏรายงานว่าเป็นสารก่อมะเร็งและเปลี่ยนแปลงลักษณะพันธุกรรมในมนุษย์ 

          ความเป็นพิษเรื้อรัง (Chronic toxic) การได้รับแอมโมเนียปริมาณน้อย ๆ อยู่เป็นประจำจะมีอาการพิษเรื้อรัง คือ ระคายคอ และทางเดินหายใจ   หายใจไม่สะดวก  กรณีสัมผัสที่ผิวจะมีลักษณะระคายเคืองคัน  คล้ายเป็นโรคผิวหนัง  อาการมากน้อยขึ้นอยู่กับปริมาณ  ระยะเวลา  และความต้านทานของแต่ละบุคคล

4.  การปฐมพยาบาล

            ขั้นแรกนำผู้ป่วยออกจากบริเวณที่มีก๊าซแอมโมเนีย  ไปอยู่บริเวณที่มีการระบายอากาศที่ดี และอยู่ทิศทางเหนือลม

            กรณีได้รับแอมโมเนียทางจมูก  ถ้าหยุดหายใจให้ผายปอด  ปั๊มหัวใจ และรักษาระดับอุณหภูมิร่างกายผู้ป่วยให้อยู่ในภาวะปกติ  นำส่งแพทย์โดยเร็วถ้าผู้ป่วยหายใจอ่อน หรือไอ     รุนแรง หายใจไม่สะดวก  ควรให้ออกซิเจน 2 นาที

            กรณีสัมผัสทางผิวหนัง ให้ล้างด้วยน้ำสะอาดมาก ๆ นาน ๆ โดยน้ำไหลผ่าน  เสื้อและ      รองเท้าที่เปื้อนให้ถอดขณะล้างน้ำไหลผ่าน  ไม่ควรถอดออกก่อนถูกน้ำ รักษาร่างกายผู้ป่วยให้อบอุ่นขณะนำส่งแพทย์

             กรณีแอมโมเนียเข้าตา  ล้างด้วยน้ำสะอาดไหลผ่านให้ทั่วถึงทั้งด้านในเปลือกตาบน เปลือกตาล่าง  นาน 15 นาที  แล้วล้างซ้ำทุก 10 นาที ในรอบระยะเวลา 1 ชม.  โดยแต่ละครั้งที่ล้างซ้ำนาน 5 นาที  หากมีบอริค แอซิด 5%  สามารถใช้ล้างแทนน้ำได้โดยวิธีการล้างแบบเดียวกัน  นำผู้ป่วยส่งจักษุแพทย์

             กรณีได้รับแอมโมเนียทางปาก  ถ้าผู้ป่วยมีสติให้ดื่มน้ำมาก ๆ หรือถ้ามีน้ำส้มคั้น น้ำมะนาว  ให้ดื่มพร้อมน้ำ  นำผู้ป่วยส่งแพทย์โดยเร็ว

5.  ระดับความเข้มข้นเฉลี่ยที่ยอมให้มีได้ในบรรยากาศการทำงาน (TLV – TWA)^*

                สหรัฐอเมริกา..................................................................................25 ppm  (18 mg/m³)          

                อังกฤษ............................................................................................25 ppm  (18 mg/m³)          

                เยอรมัน...........................................................................................50 ppm  (35 mg/m³)          

                ฝรั่งเศส...........................................................................................25 ppm  (18 mg/m³)          

                สวีเดน.............................................................................................25 ppm  (18 mg/m³)          

ไทย.................................................................................................50 ppm  (35 mg/m³)          

^*  TLV – TWA   ย่อจาก  Threshold Limit Value – Time Weighted Average  เป็นค่าเฉลี่ยความเข้มข้นของสารสำหรับการทำงานปกติ   8 ชั่วโมง/วัน  หรือ 40 ชั่วโมง/สัปดาห์  โดยที่คนงานเกือบทุกคนสัมผัสสารซ้ำ ๆ หลาย ๆ วันโดยไม่เกิดอันตรายต่อร่างกาย

การควบคุมบรรยากาศการทำงาน  โดยปกติแล้วแอมโมเนียจะเบากว่าอากาศปกติ  ดังนั้น สถานที่ปฏิบัติงานเกี่ยวข้องกับแอมโมเนียควรจัดให้มีการถ่ายเทอากาศที่ดี  หากการถ่าย เทอากาศไม่สะดวกจำเป็นต้องใช้อุปกรณ์ช่วย เช่น พัดลม  Hood  และท่อดูดระบายอากาศ ควบคุมให้ปริมาณแอมโมเนียในบรรยากาศการทำงานไม่เกินค่า  TLV – TWA^*

6.  การป้องกันอันตรายส่วนบุคคล  ประกอบด้วยอุปกรณ์ต่อไปนี้

                                -    หมวกนิรภัย

                                -   แว่นตานิรภัย  ชนิดปิดด้านข้าง

                                -  หน้ากาก อุปกรณ์กรองอากาศหายใจ ที่มีแผ่นกรองแอมโมเนีย

                                -   ถุงมือ  ทำจาก Neopene, Butylneopene, Aporn, Buna-N  ต้องไม่ใช้ถุงมือที่ทำจาก

    P VA  และ  Polyethylene

-   รองเท้านิรภัยทำจากยางสังเคราะห์

-   กรณีต้องปฏิบัติงานเพื่อการระงับภัย จะต้องใช้ชุดป้องกันสารเคมีชนิดคลุมทั้งตัว

    (Totally – Encapsulating Chemical Protective)  และอุปกรณ์ช่วยหายใจชนิดมีถัง  

    อากาศในตัว (Positive Pressure Self – Contained Breathing Apparatus : SCBA)           

7.      ผลกระทบของแอมโมเนียต่อสิ่งแวดล้อม

1.  ผลกระทบต่อสัตว์  และสัตว์เลี้ยง  มีรายงานการทดลอง  ให้สัตว์เลี้ยงได้รับแอมโมเนียที่ฟุ้งกระจายในบรรยากาศ  มีผลการทดลองดังนี้

ตารางที่ 2.2   แสดงอันตรายของแอมโมเนียที่มีต่อสัตว์และสัตว์เลี้ยง

2.       ผลกระทบต่อพืช  มีรายงานกผลการทดลองกับพืชค่อนข้างน้อย  ดังนี้

ตารางที่  2.3   แสดงอันตรายของแอมโมเนียต่อพืช 

3.       ผลกระทบต่อสภาวะแวดล้อม

การระบายแอมโมเนียสู่แหล่งน้ำจะมีผลต่อปลาและสัตว์น้ำอื่นโดยตรง คือทำให้เสียชีวิต  pH ของน้ำเปลี่ยนแปลงสูงขึ้น  ปริมาณออกซิเจนที่ละลายในน้ำลดลง  วงจรโซ่อาหารในระบบนิเวศน์      เปลี่ยนแปลง                   

การปนเปื้อนในอากาศจะได้สารประกอบกลุ่มไนโตรเจน   NO_x   ละอองฟูมแอมโมเนียในอากาศจะกัดกร่อนโลหะ

การใช้อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคลกรณีบรรยากาศมีก๊าซ

แอมโมเนีย ความเข้มข้นสูงกว่า 50 ppm ขึ้นไป

100 ppm  หรือน้อยกว่า                                                       -  เครื่องป้องกันการหายใจชนิดที่มีตลับกรองแอมโมเนียและปกปิดมิดใบหน้า
                (Full facepiece and Ammonia Cartridge)

300 ppm  หรือน้อยกว่า                                                       -  เครื่องป้องกันการหายใจชนิดที่มีตลับสำหรับกรอง  แอมโมเนีย
                                                                                                และปกปิดมิดใบหน้า (Full facepiece   and Ammonia Cartridge)

500 ppm  หรือน้อยกว่า                                                      -  หน้ากากป้องกันแก๊สแอมโมเนียชนิดที่มีสายรัดคาง
                                                                                            -  เครื่องป้องกันการหายใจชนิดที่มีท่อส่งอากาศ  บริสุทธิ์ หมวก
                                                                                                หรือชนิดที่สวมคลุมศรีษะ  (Supplied air with a full facepiece,
                                                                                                helmet of hood)

                                                                      -  เครื่องป้องกันหายใจชนิดมีถังส่งอากาศบริสุทธิ์   และปิดมิดใบหน้า 

มากกว่า 500 ppm หรือบริเวณที่ไม่ทราบ                               - เครื่องป้องกันการหายใจชนิดที่มีท่อส่งอากาศความเข้มข้นของแก๊สบริสุทธิ์
                                                                                                และปกปิดใบหน้า มีหน่วยวัดความดันของอากาศที่แสดงบริเวณ ของอากาศ
                                                                                                อย่างเพียงพอ

การผจญเพลิง                                                                         -  เครื่องป้องกันการหายใจชนิดที่มีท่อส่งอากาศ  บริสุทธิ์ และปกปิดใบหน้า
                                                                                                 มีหน่วยวัดความดันของ   อากาศที่แสดงบริเวณของอากาศอย่างเพียงพอ
                                                                                                 การหนีออกจากบริเวณที่มีแก๊สแอมโมเนีย     
                                                                       -  หน้ากากป้องกันแก๊สแอมโมเนีย

                                                                      -  เครื่องช่วยการหายใจใด ๆ ที่มีท่อส่งอากาศบริสุทธิ์ช่วย